Tìm hiểu mô hình viện dưỡng lão tại tỉnh Hyogo, Nhật Bản

Ngày 21/4/2026, Đoàn công tác của thành phố Hồ chí Minh đã đến thăm và tham quan mô hình dưỡng lão và chăm sóc người cao tuổi tích hợp y tế-xã hội tại Viện dưỡng lão Manju no ie tại tỉnh Hyogo, Nhật Bản.

Viện dưỡng lão Manju no ie  là 1 trong 470 viện dưỡng lão của tỉnh Hyogo, do tư nhân vận hành dưới sự hỗ trợ của chính quyền, và người cao tuổi lưu trú tại đây được hưởng chế độ Bảo hiểm chăm sóc dài hạn (Kaigo Hoken).

Đây là mô hình viện dưỡng lão do tổ chức tư nhân vận hành và được chính quyền hỗ trợ một phần kinh phí trong đầu tư các trang thiết bị. Toàn viện có 100 người cao tuổi trong có 6 cụ trên 100 tuổi đang lưu trú; hơn 50 cụ không thể tự di chuyển bằng xe lăn được và cần hỗ trợ trong các hoạt động hàng ngày.

Những đặc điểm nổi bật của Viện dưỡng lão này là:

– Không gian sống: Thay vì mô hình “phòng bệnh” tập thể, Manju no ie thiết kế theo dạng “Unit Care”. Mỗi cụ có một phòng riêng biệt với đầy đủ tiện nghi, nhưng các phòng này quây quanh một không gian sinh hoạt chung (bếp, phòng khách nhỏ) để tạo cảm giác ấm cúng như một gia đình.

Đặc biệt, các phòng đều hệ thống trợ giúp vận chuyển (Transfer Support Systems). Đây là điểm mấu chốt để vận hành một cơ sở có tỷ lệ người cao tuổi cần hỗ trợ cao (trên 50%). Hệ thống này thường bao gồm:

    + Hệ thống ray treo trần (Ceiling Hoists): Trong mỗi phòng và nhà vệ sinh thường lắp đặt hệ thống ray chạy dọc trần nhà.

      – Lợi ích cho các cụ: Di chuyển từ giường sang xe lăn hoặc vào bồn tắm một cách êm ái, không bị xốc hay đau do tác động vật lý của người bế.

      – Lợi ích cho người chăm sóc: Triệt tiêu nguy cơ chấn thương cột sống (vấn đề phổ biến nhất của điều dưỡng viên). Chỉ cần một người vận hành máy thay vì hai người phải khiêng vác thủ công.

    + Thiết kế không rào cản (Barrier-free): Mọi ngóc ngách từ phòng riêng ra sảnh chung đều không có bậc cửa, mặt sàn chống trơn trượt nhưng đủ cứng để xe lăn và các thiết bị trợ giúp di chuyển dễ dàng.

    + Thiết bị hỗ trợ đứng (Standing Aids): Đối với các cụ còn khả năng vận động một phần, các thiết bị này giúp các cụ tự đứng lên để di chuyển hoặc đi vệ sinh, giúp duy trì sức mạnh cơ bắp.

– Duy trì khả năng tự lập: Các hoạt động tại đây không chỉ là “chăm sóc thụ động”. Nhân viên hỗ trợ các cụ tự thực hiện các sinh hoạt cá nhân (ăn uống, vệ sinh) trong khả năng của mình để ngăn ngừa suy giảm chức năng.

– Liên kết bệnh viện: Cơ sở này thường có mạng lưới liên kết chặt chẽ với các bệnh viện lân cận để chuyển viện nhanh chóng khi có tình trạng cấp cứu.

– Ứng dụng công nghệ: Sử dụng các thiết bị cảm biến theo dõi giấc ngủ, nhịp thở và các robot hỗ trợ nâng đỡ, giúp giảm tải cho nhân viên điều dưỡng và đảm bảo an toàn 24/7 cho các cụ.

Để bảo đảm an toàn và giảm gánh nặng cho nhân viên hỗ trợ, viện đã trang bị nhiều hệ thống nâng người bệnh từ giường bệnh sang xe lăn, từ xe lăn sang bồn vệ sinh hoặc bồn tắm. Hệ thống này vừa sử dụng hệ thống ròng rọc vừa sử dụng hệ thống điện giúp di chuyển người cao tuổi nhẹ nhàng và an toàn; vừa bảo đảm sức khỏe cho người hỗ trợ.

Ngoài ra, cơ sở này cũng đã trang bị các cảm biến đặt dưới nệm giường giúp phát hiện trạng thái ngủ của người cao tuổi, hoặc khi người cao tuổi rời giường thì hệ thống cũng ghi nhận và truyền tín hiệu đến nhân viên theo dõi.

SỞ Y TẾ TP.HCM

Nguồn: https://medinet.hochiminhcity.gov.vn/